- I'm a Foodie - https://www.iamafoodie.nl -

Hoeveel en welke vis is goed tijdens de zwangerschap?

Hoeveel en welke vis is goed tijdens de zwangerschap?
Vis eten is gezond. Tijdens de zwangerschap is het visadvies alleen niet voor iedereen even duidelijk. Welke vis kun je dan wel eten en welke kun je beter 9 maanden laten staan? Hoeveel vis zou je moeten eten om optimaal van de gezondheidsvoordelen te profiteren? En vormt het kwik in vis geen probleem? We hebben daarom de voor- en nadelen op een rij gezet, wat uiteindelijk tot ons visadvies voor zwangere vrouwen heeft geleid.

Welke visadviezen geeft het Voedingscentrum aan zwangere vrouwen?

Het Voedingscentrum adviseert aan zwangere vrouwen om één keer in de week vette vis te eten omdat dit gezondheidsvoordelen heeft voor zowel de zwangere zelf als de baby [1]. Op basis van mogelijke verontreiniging en duurzaamheid adviseren ze uit voorzorg om maximaal twee keer in de week vette vis te eten [1]. Het eten van roofvissen raden ze af omdat daar over het algemeen meer verontreinigingen zoals kwik in zitten. Een groot recent overzichtsartikel laat echter zien dat bij een hogere inname van visvetzuren tijdens de zwangerschap de voordelen groter zijn (500-1.000mg EPA+DHA/dag) [2]. Dit komt overeen met 2-4 keer in de week vette vis. Natuurlijk is het dan wel belangrijk om dan een vissoort te kiezen die weinig verontreinigd is.

Wat zijn de huidige visvetzuuradviezen voor zwangere vrouwen

Het bijzondere aan (vette) vis, schaal en schelpdieren is dat het de gezonde visvetzuren EPA (eicosapentaeenzuur) en DHA (docosahexaeenzuur) bevatten. Aan deze visvetzuren worden gezondheidsvoordelen toegeschreven waaraan vette vis zijn gezonde imago aan te danken heeft. De Gezondheidsraad adviseert aan zwangere vrouwen om per dag 200 mg van de visvetzuren EPA en DHA binnen te krijgen [3]. Dat is evenveel als wordt aanbevolen aan gezonde niet zwangere volwassenen. Er wordt dus geen onderscheid gemaakt. Deze adviezen komen echter uit 2001 en worden momenteel geactualiseerd. De ‘European Food and Safety Authority’ (4) heeft in 2010 het advies uitgebracht aan gezonde niet zwangere volwassenen om per dag 250 mg van de visvetzuren EPA en DHA binnen te krijgen. Voor zwangere vrouwen komt daar nog 100-200 mg DHA per dag bovenop, omdat de behoefte daaraan dan verhoogd is. Dat ga je met één keer vette vis per week niet redden. Een moot vette zalm van 120 gram levert ongeveer 1.700 mg van de visvetzuren EPA+DHA [5]. Dat is zo’n 240 mg EPA+DHA per dag.

Waarom heb je meer DHA nodig tijdens de zwangerschap?

Het brein van de foetus groeit snel. Met name vanaf de 28ste week van de zwangerschap. Het is dan voor een belangrijk deel het visvetzuur DHA dat wordt ingebouwd. Dit vetzuur is nodig voor de ontwikkeling van de hersenen en het netvlies. De foetus is daarvoor afhankelijk van de DHA-inname en DHA-status van de aanstaande moeder. We zien dan ook dat tijdens de zwangerschap de DHA-status van de moeder daalt [6].

De voordelen van vis (tijdens de zwangerschap)

De risico’s van vis (tijdens de zwangerschap)

Is een visoliesupplement niet beter?

Zowel vis als een visoliesupplement hebben voor- en nadelen. Onze voorkeur gaat uit naar het eten van vis. De voordelen daarvan wegen voor ons het zwaarst, op voorwaarde dat een oplossing wordt gezocht voor de nadelen.

Voordelen vis

Nadelen vis

Voordelen visoliesupplement

Nadeel visoliesupplement

Onze vis top 6 voor zwangere vrouwen

Vis eten tijdens de zwangerschap is gezond! Maar welke vis zou je dan moeten eten en hoeveel? Dit hebben we uitgezocht op basis van de hoeveelheid DHA en kwik die erin zit. Magere vissoorten zoals kabeljauw, tong, tilapia en koolvis leveren maar een kleine bijdrage aan de verhoogde behoefte aan DHA. En roofvissen met veel kwik geven voor zowel de aanstaande moeder als het kind gezondheidsrisico’s. Maar er zijn vettere vissoorten die maar weinig kwik bevatten. Wanneer je die 2 tot 4 keer in de week eet krijg je voldoende DHA binnen, maar blijf je ruim onder de veilige bovengrens voor kwik. Dit zijn: zalm, haring, Atlantische makreel, ansjovis, forel en sardines (zie infographic). Dit advies is overigens niet bijzonder. In landen als Amerika, Australië, Nieuw-Zeeland, Frankrijk, Italië, Spanje, Zweden, Finland, Noorwegen, Denemarken en Korea wordt aan zwangere vrouwen ook geadviseerd om 2-3 of 2-4 keer in de week vis te eten die weinig verontreinigd is [13].

Hoeveel en welke vis is goed tijdens de zwangerschap?

Infographic Visadvies uit Eet als een Expert: Zwanger!

 

welk beleg op brood

Wil je meer weten over voeding tijdens de zwangerschap? Eet als een expert – zwanger! is het vierde deel in de serie ‘I’m a Foodie presents’. In Eet als een expert – zwanger! geven we wetenschappelijke onderbouwde informatie en praktische tips aan vrouwen die zwanger willen worden én zijn over welke voeding het beste is voor moeder en kind. We laten zien dat je met een beetje creativiteit en omdenken de sushi, carpaccio en alcohol helemaal niet zult missen!

 

 

Bronnen

  1. https://www.voedingscentrum.nl/nl/service/vraag-en-antwoord/zwanger-en-baby/is-het-goed-om-vis-te-eten-tijdens-je-zwangerschap-.aspx Geraadpleegd: 20 oktober 2019
  2. Middleton P, Gomersall JC, Gould J, Shepherd E, Olsen SF, Makrides M. Omega3 fatty acid addition during pregnancy. Cochrane Database Syst Rev. 2018 Nov 15;11:CD003402.
  3.  Gezondheidsraad. Voedingsnormen: energie, eiwitten, vetten en verteerbare koolhydraten. Den Haag: Gezondheidsraad, 2001; publicatie nr 2001/19R (gecorrigeerde editie: juni 2002).
  4. EFSA Panel on Dietetic Products, Nutrition, and Allergies (NDA); Scientific Opinion on Dietary Reference Values for fats, including saturated fatty acids, polyunsaturated fatty acids, monounsaturated fatty acids, trans fatty acids, and cholesterol. EFSA Journal 2010; 8(3):1461. [107 pp.].
  5. https://nevo-online.rivm.nl/ Geraadpleegd: 20 oktober 2019
  6. Hornstra G, Al MD, van Houwelingen AC, et al. Essential fatty acids in pregnancy and early human development. Eur J Obstet Gynecol Reprod Biol. 1995 Jul;61(1):57-62.
  7. Zheng J, Huang T, Yu Y, Hu X, Yang B, Li D. Fish consumption and CHD mortality: an updated meta-analysis of seventeen cohort studies. Public Health Nutr. 2012 Apr;15(4):725-37.
  8. Zhao W, Tang H, Yang X, Luo X, Wang X, Shao C, He J. Fish Consumption and Stroke Risk: A Meta-Analysis of Prospective Cohort Studies. J Stroke Cerebrovasc Dis. 2019 Mar;28(3):604-611.
  9. Starling P, Charlton K, McMahon AT, Lucas C. Fish intake during pregnancy and foetal neurodevelopment–a systematic review of the evidence. Nutrients. 2015 Mar 18;7(3):2001-14.
  10. https://www.fda.gov/food/metals/mercury-levels-commercial-fish-and-shellfish-1990-2012 Geraadpleegd: 20 oktober 2019
  11. EFSA. Statement on the benefits of fish/seafood consumption compared to the risks of methylmercury in fish/seafood. EFSA Journal. 2015;13(1):3982.
  12. RIVM. State of Infectious Diseases in the Netherlands, 2016. 2017.
  13. Taylor CM, Emmett PM, Emond AM, Golding J. A review of guidance on fish consumption in pregnancy: is it fit for purpose? Public Health Nutr. 2018 Aug;21(11):2149-2159.