Evidence-based foodplatform, geschreven door professionals

De voedingsindustrie houdt je soms voor de gek met misleidende etiketten en voedingsclaims op fabrieksproducten. Daarnaast is op het internet veel onjuiste informatie over voeding te vinden. Tijd voor een onderbouwd tegengeluid! I’m a Foodie is hét platform waarop diëtisten en voedings- en gezondheidswetenschappers hun kennis delen over gezonde voeding.
Wij staan voor gezond, duurzaam, vers (zonder pakjes en zakjes) en zelf koken. De onderwerpen zijn alledaags, evidence based én direct praktisch toepasbaar in je eigen situatie. Uiteindelijk is de keuze aan jou: op welke manier ga jij gezond eten?

Marmite, love it or hate it

Door | 2017-01-08T10:45:48+00:00 23 november 2014|Categorieën: Foodbasics, Hoe zit het met..., I'm a Foodie blog, Kritisch kiezen & kopen|Onderwerpen: , |
  • marmite
Wij kennen het nog niet zo goed, maar de Britten en Australiërs genieten al decennialang van Marmite. Dit pikzwarte stroperige goedje smeren ze daar maar al te graag op toast. Marmite (Brits), of Vegemite (Australisch), staat waarschijnlijk nog niet in je koelkast maar er zijn genoeg redenen om het een keer te proberen.

Umami & MSG

marmiteMarmite is gemaakt van gist, oftewel de veelzijdige schimmels die ons eten lekkerder maken. Een Duitse wetenschapper ontdekte laat in de 19de eeuw dat je het gist wat overbleef tijdens het brouwen van bier kon concentreren en eten. In gist zit heel veel glutaminezuur, dat is een aminozuur wat de smaak van Umami heeft. Marmite geeft dan ook een hartige smaak aan je eten.

Je kent glutaminezuur wellicht ook wel onder zijn beruchte naam Monosodium Glutamate (MSG) of E-nummer 621. Nu moet je niet spontaan hoofdpijn gaan krijgen en in paniek raken bij het horen van de term MSG. Het is namelijk alleen maar de chemische term voor een aminozuur (stukje eiwit) die van nature in eten en je lichaam voorkomt. MSG verscheen een aantal jaren geleden herhaaldelijk in de media omdat het gebruik ervan (met name in Chinese gerechten) hoofdpijn en andere nare dingen zou veroorzaken. Dat is grondig onderzocht en gelukkig allemaal niet waar. Glutaminezuur komt vooral voor in hartige producten als sojasaus, kaas, en gebakken biefstuk, maar ook in champignons en cherry tomaatjes.

Nog steeds bang voor MSG? Het zit ook in moedermelk…

Marmite: vervanger van zoute smaakmakers

Ken je die potjes met Aromat nog die je moeder of Oma waarschijnlijk graag door het eten strooide? Dat is een combinatie van zout en de smaakversterker MSG en wordt nog steeds veel gebruikt om de jus meer smaak te geven.

Marmite is eigenlijk eenzelfde soort smaakversterkend product als Aromat, maar dan in originele vorm (gist) met aanzienlijk minder zout. Het blijft een zout product, maar per theelepel bevat het veel minder zout dan bijvoorbeeld een bouillonblokje, en het bevat de helft minder zout dan een plak kaas:

marmite

Daarnaast bevat Marmite veel B vitaminen. Per eetlepel wel 10% ADH B1, 84% ADH B2, 48% ADH Niacine, en 25% ADH foliumzuur. Daarom werd het zelfs aan soldaten op missie meegegeven tijdens de eerste wereldoorlog.

Try this at home

marmiteHet enige nadeel van Marmite is dat het een nogal aparte smaak heeft… Ik zag mijn Britse huisgenoot geregeld lepels Marmite op een bagel smeren als ontbijt. Ik heb dat één keer geprobeerd en daarna nooit meer. De één vindt het heerlijk en de ander vindt het vies.

Waar het goed tot zijn recht komt is in sauzen, wokgerechten en andere gerechten waar je b.v. een bouillonblokje voor de smaak zou toevoegen. Een perfecte vervanger voor zoute sauzen uit pakjes.

Vind je het nog steeds niet lekker? Probeer dan eens de meest pure vorm van gist: “Nutritional Yeast”. Dat zijn gistvlokken zonder toevoegingen. In Amerika is het al enorm populair; mijn huisgenoten daar strooiden het over popcorn of pasta (dan krijgt het een hartige kaas-achtige smaak). In Nederland heb ik het nog niet kunnen vinden, maar gelukkig gaat die zak die ik uit Amerika meesmokkelde nog even mee. Want pure Marmite op toast…brrrrr.

Bronnen

Eet als een expert

Interesse in gezonde voeding?

Check dan ons boek Eet als een expert op bol.com of via de webshop!

 

print dit artikel print dit artikel

  Voedingswetenschapper & co-founder The Online Scientist

Liesbeth Smit is een kritische voedingswetenschapper. Ze deed onderzoek aan Harvard School of Public Health en de Vrije Universiteit. Haar bedrijf The Online Scientist vertaalt wetenschap naar zowel wetenschappelijke als publieke doelgroepen via websites en e-learning.

Reacties

5 Reacties

  1. Maud 23 november 2014 at 7:18- Beantwoorden

    Leuke post! Marmite heb ik nog nooit gehad. Nutritional yeast / edelgist vlokken ken ik wel. Je kunt het soms kopen bij een natuurvoedingswinkel of biologische supermarkt, of via internet. Het is zeker wel verkrijgbaar in Nederland, sommige veganisten gebruiken het als kaasvervanger. Ik heb al maanden wat in mijn keukenkast liggen, maar ik heb er nog steeds niets mee gedaan…

  2. Fran Timmermans 26 november 2014 at 8:55- Beantwoorden

    SUPERinteressant! Bedankt 🙂
    Voor de Belgen onder ons: verkrijgbaar in de Albert Heijn!
    Leuk dat ik dit met een gerust hart aan mijn patiënten kan aanraden, zolang ze er niet mee overdrijven natuurlijk.
    Groetjes Fran

  3. Niek Edeling 22 september 2015 at 6:53- Beantwoorden

    MSG verscheen een aantal jaren geleden herhaaldelijk in de media omdat het gebruik ervan (met name in Chinese gerechten) hoofdpijn en andere nare dingen zou veroorzaken. Dat is grondig onderzocht en gelukkig allemaal niet waar.

    Als een voedingsdeskundige (???) dit hardop durft te beweren, ben ik snel klaar met het raadplegen van haar website. Ik heb zelf een overduidelijke intolerantie voor E621 en krijg daar hartkloppingen, een opgejaagd gevoel en forse slapeloosheid van. Maar… dat is gelukkig allemaal niet waar, heb ik zojuist gelezen.

    • Eva Kattz 8 februari 2016 at 1:10

      Ben ik het helemaal mee eens. Unami is de natuurlijke variant van deze stof en MSG is in een laboratorium uitgevonden rotzooi die niets te maken heeft met natuurlijke chemicaliën. Het lichaam weet niet wat het er mee moet en slaat het vervolgens op in je vetcellen. Als je al geluk hebt en er niet eerst akelige bijwerkingen van krijgt (zoals ook ik). Bovendien is het effect van MSG cumulatief. Hoe meer je ervan eet, hoe erger de bijwerkingen. Volgens de wetenschap van de epigentica geven we de effecten van die zooi ook nog door aan onze kinderen en kleinkinderen. Wat is er overigens mis met ‘normaal’ eten zonder chemische toevoegingen? We zijn gewoon geconditioneerd om alles (letterlijk) maar te slikken.

  4. Yenny 9 april 2017 at 8:17- Beantwoorden

    Vandaag gekocht. € 1. 80. En…. ik heb nu al 2 uur brandende maag. Wat een vreemde smaak. En hoe krijg je die smaak van je mond weg? Sterke spoel!!! Ik zal dat nooit meer puur in mijn mond doen. Misschien in een saus zou inderdaad gebruikt kunnen worden. Maar je moet maar gaan verzinnen. Wel goed voor een grap voor iemand die je niet zo leuk vindt. ;). En uit eigen ervaring, inderdaad van E621 maar weg rennen.

Schrijf een reactie