Evidence-based foodplatform, geschreven door professionals

De voedingsindustrie houdt je soms voor de gek met misleidende etiketten en voedingsclaims op fabrieksproducten. Daarnaast is op het internet veel onjuiste informatie over voeding te vinden. Tijd voor een onderbouwd tegengeluid! I’m a Foodie is hét platform waarop diëtisten en voedings- en gezondheidswetenschappers hun kennis delen over gezonde voeding.
Wij staan voor gezond, duurzaam, vers (zonder pakjes en zakjes) en zelf koken. De onderwerpen zijn alledaags, evidence based én direct praktisch toepasbaar in je eigen situatie. Uiteindelijk is de keuze aan jou: op welke manier ga jij gezond eten?

(Natuurlijke) suiker deel 1: Scheikunde

Door | 2017-01-08T19:35:16+00:00 10 juni 2014|Categorieën: Foodbasics, I'm a Foodie blog, Kritisch kiezen & kopen, Trends & Hypes|Onderwerpen: , |
  • suiker
Het is al even geleden, maar pffffff wat deed het veel stof opwaaien zeg, de uitzending van Tros Radar over suiker 7 april j.l.!! In Radar werd gesteld dat alle suikers hetzelfde zijn en dat ‘natuurlijke’ suikers (zoals agavesiroop, ahornsiroop, palmsuiker, kokosbloesemsuiker etc.) geen haar beter zijn dan geraffineerde biet- of rietsuiker. Op verschillende healthblogs ontstond een stroom van kritiek. De wetenschappers in Radar zouden betaald worden door de suiker- en aspartaamindustrie, en wat ze stellen daar is geen woord van waar….!!

Ik heb geen idee wie er wel of niet betaald worden door de industrie. Maar ik weet wel dat wij ‘Foodies’ veel van voeding weten. Niet alleen de scheikundige samenstelling, maar ook de fysiologie daarvan. En we hebben geen banden met de industrie ;). Dus, hierbij onze versie van het verhaal.

Vandaag deel 1 over suiker: een lesje scheikunde! Stay tuned voor deel 2: de fysiologie (hoe werkt het in het lichaam). In deel 3 bespreekt Everdien alle soorten “natuurlijke” suikers en zoetmiddelen, en Marlene sluit in deel 4 af met de etikettering van suiker: wat vind je allemaal op de verpakking ahv een voorbeeld? En hoe kun je zelf een keuze maken?

Wat zijn koolhydraten? Want daar hebben we het over als we het over suiker hebben.

Een student die rustig boven zijn studieboeken hangt is maar zelden van bewust dat er in zijn hersencellen op dat moment glucosemoleculen gesplitst worden om hem de energie te geven om te leren. De hersenen kunnen niet functioneren zonder glucose. Ook een marathonrenner die net zwetend de finish overkomt heeft de triomf te danken aan glucose en (de opgeslagen vorm daarvan) glycogeen, die dienen als brandstof voor de spieren. Glucose en glycogeen zorgen voor de helft van de energie die het menselijk lichaam dagelijks nodig heeft. De andere helft komt voornamelijk van vet (1).

koolhydraten

Glucose is de meest afgebroken vorm van een koolhydraat. We eten glucose echter bijna nooit in deze elementaire vorm op. We eten koolhydraten om in onze glucosebehoefte te voorzien. Koolhydraten zitten in voedingsmiddelen zoals aardappelen, pasta, rijst, brood, fruit, vruchtensappen, frisdranken, koek, gebak, snoep, zuivel en suiker. Het lichaam zet deze koolhydraten om in glucose voor directe energie, en in glycogeen om energie op te kunnen slaan. Dat is een stukje fysiologie, oftewel hoe werkt het in het lichaam. Lees hierover meer in deel 2 over suiker.

koolhydraten

Nu eerst een scheikundige blik op koolhydraten

Scheikunde was tijdens mijn studie nooit mijn favo onderdeel. Echter om voeding te begrijpen is scheikunde wel de basis! Onze voeding bestaat uit groepjes (verbindingen) atomen (bijvoorbeeld koolstof en waterstof) bij elkaar, ook wel moleculen genoemd. Een bekend voorbeeld van zo’n verbinding is water (H2O). Dat is 1 atoom waterstof (H), en 2 atomen zuurstof (O).

Praktisch alles is opgebouwd uit atomen, dus ook de macronutrienten uit onze voeding: vetten, eiwitten en koolhydraten. Koolhydraten zijn moleculen die uit zuurstof- (O), waterstof- (H) en koolstofatomen (C) bestaan.

Koolhydraten zijn als volgt in te delen:

Monosachariden: zijn enkelvoudige koolhydraten (ze bestaan uit één molecuul). Voorbeelden hiervan zijn:

koolhydraten

Disachariden: zijn meervoudige koolhydraten (2 moleculen aan elkaar vast). Voorbeelden hiervan zijn:

koolhydraten

Oligosachariden: bestaan uit 3 tot 9 verbonden moleculen. Een voorbeeld hiervan is:

koolhydraten

Polysachariden bestaan uit lange ketens moleculen.

koolhydraten

Conclusie

We weten dus dat koolhydraten (ketens van) atoomverbindingen zijn. Deze atoomverbindingen noemen we moleculen. Koolhydraten zijn in te delen in enkelvoudige en meervoudige koolhydraten afhankelijk van de lengte van de keten. Ons lichaam kan niet zonder koolhydraten. De meest afgebroken vorm van een koolhydraat is glucose en is onze primaire energiebron.

In deel 2 de fysiologie meer over het afbraakproces van koolhydraten, en de omzetting in energie. In deel 3 zal Everdien o.a. bespreken uit welke koolhydraten “natuurlijke” suikers bestaan en de verschillen met biet- en rietsuiker. Marlene zal in deel 4 meer over etikettering van suiker vertellen.

Meer over suiker: Bakken zonder suiker

Eet als een expert

Interesse in gezonde voeding?

Check dan ons boek Eet als een expert op bol.com of via de webshop!

 

print dit artikel print dit artikel

  Klinisch diëtist, voedingswetenschapper en docent in het VUmc & founder I'm a Foodie

Marijke Berkenpas is oprichter en eigenaar van I'm a Foodie, en online platform over voeding in relatie tot gezondheid. Daarnaast is ze klinisch diëtist en voedingswetenschapper, en werkt ze als diëtist in het VUmc in Amsterdam op de Maag-, darm-, lever- en nierziekten. Op I'm a Foodie, analyseert ze - samen met zo'n 20 andere diëtisten & voedings- en gezondheidswetenschappers - trends en hypes op toegankelijke, kritische wijze en zet ze ze om in haalbare adviezen en recepten. In mei 2016 verscheen het boek Eet als een expert dat Marijke samen schreef met Gaby Herweijer, Jolien Klamer en Liesbeth Smit en dat voedingswetenschap naar je bord vertaalt.

Reacties

2 Reacties

  1. E.J.M. Schutte 22 juni 2014 at 9:27- Beantwoorden

    Water H2O bestaat uit twee waterstofatomen en één zuurstofatoom. Dus niet zoals u schrijft uit één waterstofatoom en twee zuurstofatomen.
    Het ge tal hoort dus bij het voorafgaande element.
    Maar u had op school al niet veel op met scheikunde, bekent u in uw blog. 😉
    Met een hartelijke groet,
    Nora Schutte

    • Marijke Berkenpas 22 juni 2014 at 9:57

      Ik ben blij dat er iemand is die oplet 😉 tnx

Schrijf een reactie