To detox or not to detox?

Januari….Traditioneel de maand van de goede voornemens. Veel mensen nemen zich voor om gezonder te gaan leven, meer te sporten en hun ongezonde eet- en drinkgedrag van het voorgaande jaar achter zich te laten. Fabrikanten van sapjes en supplementen haken daar graag op in door te stellen dat er giftige stoffen in je lichaam zitten die je moet verwijderen (detoxen) om je beter te voelen en gezonder te worden. Is zo’n detox echt nuttig?

Wat is detoxen?

De term detoxen wordt in de reguliere geneeskunde gebruikt voor het verwijderen van levensbedreigende gifstoffen uit het lichaam zoals alcohol, drugs, medicijnen en huishoudmiddelen. Bijvoorbeeld als een kind iets uit het gootsteenkastje gedronken heeft. De term ‘detoxen’ wordt – zonder duidelijke definitie – ook door alternatieve behandelaars gebruikt. Het gaat in dit geval om alternatieve therapieën om het lichaam te reinigen van afvalstoffen en gifstoffen om zo gezonder, fitter en slanker te worden. Veel gebruikte methoden zijn: vasten, sapkuren, kleibehandelingen, darmspoelingen, oil-pulling, en supplementen. Het lijkt booming te zijn (“detox’ heeft 205 miljoen hits op Google!!) 

Kun je gifstoffen verwijderen door te detoxen?

Via je ademhaling en huid, en door te eten en drinken krijg je (potentieel) giftige stoffen binnen. Over het algemeen is dat geen probleem. We hebben ons eigen detox-systeem. Je lever, nieren en longen zorgen ervoor dat gifstoffen worden opgeruimd, zonder dat jij er iets voor hoeft te doen. Dit proces gaat 24 uur per dag door. Toch kunnen er gifstoffen zijn die wel een gezondheidsrisico vormen. Maatregelen moeten ervoor zorgen dat we daar minder aan worden blootgesteld. Er is helaas geen bewijs dat er een detox methode is die werkt. Toch voelen sommige mensen zich echt beter. Hoe kan dat? Dat wordt niet door het detoxen zelf veroorzaakt, maar kan een placebo effect zijn of veroorzaakt worden doordat er (ook) anders gegeten, meer bewogen of beter geslapen is.

Wat nu?

Mijn advies: houd je geld in je zak. Het populaire ‘detoxen’ is een marketingconcept dat weinig met detoxen te maken heeft. Hoewel de meeste methoden bij kortdurend gebruik onschuldig zijn, kleven aan sommige methoden zelfs risico’s. Klei of kalk kan behoorlijk verontreinigd zijn en bijvoorbeeld lood bevatten. Bovendien, gezond word je door het aanpassen van je leefstijl, een quick fix heeft daar geen invloed op. Wil jij 2021 een gezonde start geven? Een goede manier om bijvoorbeeld een nieuw eetpatroon te beginnen is een ‘30-day challenge’ met kleine haalbare stappen, waarbij je meer groenten en fruit eet en suiker of alcohol mijdt. En omdat het voornamelijk gedrag betreft is het ook belangrijk om aan je mindset te werken. Maar doe dit vooral niet alleen die 30 dagen, hou het vol voor de rest van je leven; dan word je pas echt gezond!

Feit of Fabel?? Elke maand schrijf ik een column in Santé. Deze column is eerder verschenen in de Santé.